De Nebbiolo-wijndruif

De Nebbiolo is een edele blauwe druif uit het noorden van Italië en vormt de ziel van enkele van de meest prestigieuze Italiaanse wijnen, zoals Barolo en Barbaresco. Ze staat bekend om haar krachtige structuur, hoge zuren en complexe aroma’s, die met rijping een ongeëvenaarde finesse ontwikkelen. Nebbiolo combineert intensiteit met elegantie en is een van de zuiverste vertolkingen van terroir in de wijnwereld.

Herkomst en geschiedenis

De Nebbiolo heeft haar oorsprong in Piemonte, in de uitlopers van de Alpen rond Alba. De naam is vermoedelijk afgeleid van nebbia (Italiaans voor “mist”), verwijzend naar de herfstnevels die de wijngaarden bedekken tijdens de late oogstperiode, of naar het lichte waas op de rijpe druivenschillen.

Historische bronnen vermelden Nebbiolo al in de 13e eeuw, waarmee ze een van de oudste inheemse rassen van Italië is. Eeuwenlang werd ze uitsluitend in Piemonte verbouwd, waar ze door de lokale adel en geestelijkheid werd gekoesterd als de “koning van de druiven”. Pas veel later, in de 19e en 20e eeuw, verspreidde ze zich in beperkte mate naar andere Italiaanse regio’s.

Kenmerken van de druif

Nebbiolo is een laatrijpende druif die hoge eisen stelt aan klimaat en bodem. Ze rijpt laat, behoudt veel zuren en tannines, en levert wijnen die licht van kleur kunnen zijn, maar verrassend krachtig en gestructureerd.

De aroma’s zijn intens en complex, vaak met rozen, viooltjes, teer, leer, kersen, pruimen, kruiden en truffel. In haar jeugd is Nebbiolo vaak streng en tanninerijk, maar met flesrijping evolueert ze naar een verfijnde, harmonieuze wijn met zijdezachte texturen en aardse diepte.

De druif is gevoelig voor weersinvloeden, waardoor kwaliteit sterk afhangt van de ligging en het microklimaat van de wijngaard.

Belangrijkste terroirs en gebieden

Nebbiolo komt bijna uitsluitend voor in Piemonte, met enkele kleine aanplantingen elders in Italië en daarbuiten. De belangrijkste herkomstgebieden zijn:

• Barolo DOCG – ten zuiden van Alba; krachtige, gestructureerde wijnen met groot bewaarpotentieel.
• Barbaresco DOCG – iets lichter en eleganter, met verfijnde aroma’s en een toegankelijker stijl.
• Langhe Nebbiolo DOC – een jongere, frissere expressie van de druif.
• Roero DOCG – wijnen met meer fruitigheid en zachtere tannines, afkomstig van zandige bodems.
• Gattinara en Ghemme (Alto Piemonte) – koelere noordelijke terroirs met mineraliteit en finesse.

De beste resultaten worden behaald op kalkrijke mergelbodems met goede drainage, in zonnige, goed geventileerde hellingen.

Conclusie

Nebbiolo is een druif van contrasten: delicaat van kleur, maar intens van smaak; streng in haar jeugd, maar magnifiek met tijd. Ze belichaamt de elegantie en diepte van Piemonte als geen ander. Voor wie geduld heeft, biedt Nebbiolo een van de meest lonende en expressieve wijnervaringen ter wereld — een ware aristocraat onder de druiven.