Wijndomeinen
Tenuta del Pajaru
In het uiterste zuiden van Italië, waar de zon het gehele jaar door de rode aarde verwarmt en de zee nooit ver weg is, ligt Tenuta del Pajaru. Het wijnhuis, gevestigd in Manduria in het hart van Puglia, is meer dan een productieplaats van wijn: het is de belichaming van een familiegeschiedenis die teruggaat tot de vorige eeuw en die vandaag wordt voortgezet door de vierde generatie van de familie De Cerchio. De naam Pajaru verwijst naar de traditionele, uit droge steen opgetrokken herdershutten van de Salento-streek, symbolen van vakmanschap, soberheid en verbondenheid met het land. Diezelfde waarden vormen ook vandaag nog de basis van de filosofie van het domein.
Het verhaal van Tenuta del Pajaru begint eind jaren zestig, toen grootvader Laurentino De Cerchio, op dat moment reeds actief als wijnhandelaar in Abruzzo, tijdens een van zijn vele reizen door Puglia met autopech kwam te staan langs de kant van de weg. Een familie van herders kwam hem te hulp en nodigde hem uit in hun pajaru, waar hem een glas zelfgemaakte wijn en een stuk pecorino werden aangeboden. Op de vraag wat hem naar dit afgelegen deel van Zuid-Italië had gebracht, antwoordde Laurentino dat hij op zoek was naar de mooiste wijngaard van Puglia om er een unieke wijn van te maken. Na een kort overleg in hun eigen dialect en een handdruk, was de basis gelegd voor wat later Tenuta del Pajaru zou worden, een eerbetoon aan de herdersfamilie die hem de kans gaf zijn droom verder te zetten.
Deze episode past in een veel langer familieverhaal dat reeds in 1910 begon, toen overgrootvader Vincenzo De Cerchio in Abruzzo een stuk grond van ongeveer twintig hectare aankocht rond een oude uitkijktoren, de Torre Zambra. Hij plantte er de eerste wijnstokken van Montepulciano en Trebbiano, tot de Tweede Wereldoorlog de wijngaarden verwoestte en het gezin berooid achterliet. Zijn schoonzoon Laurentino, die als soldaat gevangen werd genomen en pas in 1947 uit krijgsgevangenschap kon terugkeren, zette zich vervolgens met hart en ziel in om het familiebedrijf weer op te bouwen. In 1961 werd de eerste jaargang van Torre Zambra gebotteld, het begin van wat zou uitgroeien tot een van de meest gerenommeerde wijnhuizen van Abruzzo. In de decennia die volgden breidde Laurentino zijn activiteiten uit naar andere streken van Zuid-Italië, telkens op zoek naar de beste terroirs om de grote, inheemse druivenrassen van de regio tot hun recht te laten komen. Puglia, en meer bepaald Manduria, werd zo een van de belangrijkste bestemmingen van deze ambitie.
Tenuta del Pajaru maakt deel uit van een familiegroep die vandaag wordt geleid door Federico De Cerchio, de vierde generatie van de familie. Hij zette de erfenis van zijn grootvader Laurentino voort, niet als eenvoudige voortzetting van een traditie, maar met een eigen visie op groei en vernieuwing. Onder zijn leiding werden de wijngaardarealen binnen de verschillende domeinen van de familie uitgebreid en werden nieuwe wijnbouwgebieden in Zuid-Italië aangesneden. Federico deelt de overtuiging van zijn grootvader dat de grote, inheemse druivenrassen van Italië het potentieel hebben om wereldwijd wijnliefhebbers te raken, en hij zet zich in om die missie met vernieuwde passie verder te dragen. De familie De Cerchio runt vandaag meerdere domeinen in verschillende regio's van Zuid-Italië, telkens met een sterke nadruk op het karakter van de lokale terroirs, waarbij Tenuta del Pajaru in Puglia een van de meest emblematische vestigingen vertegenwoordigt.
Tenuta del Pajaru bevindt zich in Manduria, op enkele kilometers van de Ionische Zee, in een gebied dat historisch behoort tot Magna Graecia en dat zich uitstrekt tot aan het Salento-schiereiland. Het landschap wordt gekenmerkt door eindeloze vlaktes van okerrode aarde, eeuwenoude olijfgaarden en een bodem die rijk is aan kalksteen, ijzer- en aluminiumhydroxiden, kwarts en klei. Dankzij het milde klimaat en de talrijke zonuren per jaar leent de streek zich uitstekend voor wijnbouw, al vormt de compacte kalksteenbodem tegelijk een uitdaging die vasthoudendheid en toewijding vereist van wie er de grond bewerkt.
De wijngaarden liggen verspreid over dit typische Salento-landschap, waar de nabijheid van de zee zorgt voor verfrissende winden die de gezondheid van de druiven bevorderen en bijdragen tot een intensere rijping. Op het domein worden uitsluitend druivenrassen geteeld die inheems zijn aan het centrum-zuiden van Puglia en het Salento-schiereiland: Nero di Troia, Primitivo en Negroamaro. Deze keuze weerspiegelt de wens van de familie om wijnen te produceren die een authentieke uitdrukking zijn van hun herkomst, eerder dan internationale druivenrassen te introduceren die dat lokale karakter zouden kunnen verwateren.
De werkwijze op Tenuta del Pajaru is doordrongen van respect voor de natuur en het terroir. Het domein werkt volgens de principes van de biologische wijnbouw, wat wordt bevestigd door verschillende certificeringen, waaronder een biologisch label, een Just Vegan-certificaat en een Europese ecologiecertificering. Deze keuze is het resultaat van een groeiend milieubewustzijn binnen de familie, die ervoor koos om doorheen al haar domeinen over te schakelen naar niet-invasieve teeltmethodes die de natuurlijke cycli van de wijngaard respecteren.
Het werk in de wijngaard blijft in belangrijke mate manueel, iets wat wordt afgedwongen door de compacte kalksteenbodem die mechanisatie bemoeilijkt. Snoeien en oogsten gebeuren grotendeels met de hand, een arbeidsintensieve aanpak die al generaties lang wordt doorgegeven en die toelaat om de ontwikkeling van elke wijnstok nauwgezet op te volgen.
In de kelder kiest de familie De Cerchio bewust voor spontane fermentatie. Deze filosofie stoelt op de overtuiging dat het productieproces al in de wijngaard begint: gerichte teelttechnieken zorgen ervoor dat voldoende omgevingsgisten de kelder bereiken, waar ze op natuurlijke wijze het gistingsproces op gang brengen. Door deze natuurlijke selectie van verschillende gistculturen krijgen de wijnen een authentiek en rijk aromatisch karakter, dat rechtstreeks de eigenheid van elk terroir weerspiegelt. Er wordt bewust niet ingegrepen met commerciële gisten, waardoor elke fles voornamelijk de vrucht is van wat de natuur te bieden heeft. Het resultaat zijn complexe wijnen die op een zuivere manier hun herkomst uitdrukken, met een aromatisch profiel dat gaat van rijp donker fruit en kruiden tot mediterrane tonen van garrigue en zilte mineraliteit, kenmerkend voor de nabijheid van de zee.
Het gamma van Tenuta del Pajaru omvat verschillende etiketten die elk een facet van het domein belichten, van zuivere druivenwijnen op basis van Primitivo en Negroamaro tot assemblages waarin ook Nero di Troia een rol speelt, evenals cuvées die de samenwerking tussen de verschillende domeinen van de familie De Cerchio in Zuid-Italië weerspiegelen.
Tenuta del Pajaru is een wijnhuis waarin geschiedenis, terroir en menselijke toewijding onlosmakelijk met elkaar verweven zijn. Van de toevallige ontmoeting tussen grootvader Laurentino en een herdersfamilie tot de hedendaagse leiding van Federico De Cerchio, blijft de rode draad doorheen de generaties dezelfde: het respect voor de inheemse druivenrassen van Zuid-Italië en de wens om via authentieke, natuurlijke vinificatiemethodes wijnen te maken die het karakter van Manduria en de Salento-streek recht doen. Met zijn biologische aanpak, zijn spontane fermentatie en zijn diep verankerde familietraditie, positioneert Tenuta del Pajaru zich als een oprechte ambassadeur van de Pugliese wijnbouw.
Website: https://famigliadecerchio.it/en/pajaru-en/
Wij proefden wijnen van dit domein tijdens onze onderstaande degustaties:
2026-08-20 : Battle Zuid-Spanje vs. Zuid-Italiƫ